UETDS nedir, kimler bildirim yapmak zorunda?
Son güncelleme:
U-ETDS (Ulaştırma Elektronik Takip ve Denetim Sistemi), Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının karayolu taşımacılarının faaliyet bilgilerini tuttuğu sistemdir. Tarifesiz yolcu taşıyan firmalar her seferi, sefer başlamadan önce araç, şoför ve yolcu bilgileriyle bu sisteme bildirmek zorundadır.
Bu rehber tarifesiz yolcu taşımasını anlatır: turizm ve havalimanı transferi, tur ve grup taşıması yapan acenta ve taşımacılar. Tarifeli otobüs seferleri, eşya taşımacılığı ve terminaller için de U-ETDS yükümlülükleri vardır, ama kuralları farklıdır.
Kimler bildirim yapmak zorunda?
Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 40. maddesinin üçüncü fıkrası, A1, A2, B2 ve D2 yetki belgesi sahiplerinin yaptıkları arızi, grup veya mekik seferlerini U-ETDS’ye bildirmesini zorunlu tutar. Hangi belgeye sahip olduğunuz yetki belgenizin üzerinde yazar.
Yükümlülük firmanındır. Seferi kim organize ederse etsin, bildirim yetki belgesi sahibinin adına ve onun sorumluluğunda yapılır. Şoför bilgisi de bu bildirimin bir parçasıdır.
Neler bildirilir?
Yönetmelik bildirimin içeriğini de sayar. Her seferde şunlar gönderilir:
- Sefer: nereden nereye, hangi gün ve saatte.
- Araç: sefere gidecek taşıtın plakası ve ATS (araç takip sistemi) bilgileri. Plaka, yetki belgenizin taşıt belgesinde kayıtlı olmalıdır.
- Personel: taşıtta görevli şoför ve diğer personelin bilgileri.
- Yolcular: Türk vatandaşları için T.C. kimlik numarası, ad ve soyad. Yabancı yolcular için uyruk, pasaport numarası ya da varsa yabancı kimlik numarası, ad ve soyad.
Yolcu bilgileri, taşıma sözleşmesinde bulunması gereken yolcu listesiyle aynıdır (madde 37). Listeyi zaten tutuyorsanız bildirimde yeni bir bilgi istenmez; aynı listenin sisteme girilmesi istenir.
Ne zaman bildirilir?
Seferler, seyahatin başlangıç saatinden en geç 1 saat önce bildirilir. Bu süre bugün havalimanından başlayan seferler için de geçerlidir.
1 Ekim 2025’te yayımlanan değişiklik, havalimanından başlayan seferler için süreyi 2 saate çıkardı. TÜRSAB’ın açtığı davada Danıştay 8. Dairesi bu hükmün yürütmesini durdurdu (25 Mart 2026 duyurusu). Aksine bir karar verilinceye kadar havalimanı seferlerinde de 1 saat yeterlidir. Yönetmeliğin mevzuat.gov.tr’deki metninde “2 saat” ibaresi hâlâ yazar; karar metne işlenmemiştir.
Dava sürdüğü için, havalimanı seferlerini mümkünse 2 saat önce bildirmek her iki durumda da güvenli yoldur. Ayrıntısı havalimanı transferi rehberinde.
Seferden sonra da iki kural vardır:
- Gelmeyen ya da yolda inen yolcu: seyahati yapamayan ya da tamamlamayan yolcunun bilgisi, durumun olduğu saatten en geç 30 dakika sonrasına kadar iletilir.
- Şoför: seferde görev alacak şoförün bilgisi, bindiği yer de belirtilerek bildirim süresi dolmadan girilir. Mücbir sebep olmadıkça sonradan değiştirilemez ya da iptal edilemez. Aynı şoför, fiilen çalıştığı saatlerde başka bir sefere yazılamaz (madde 32).
Bildirim yapılmazsa ne olur?
Yönetmeliğin 69. maddesinin sekizinci fıkrası U-ETDS için ayrı bir yaptırım listesi içerir. Hiç bildirilmeyen sefer, yolcusu ya da şoförü bildirilmeyen sefer, zamanında bildirilmeyen inen yolcu ve eksik ya da yanlış girilen her bilgi için sefer başına uyarma verilir. Uyarmalar biriktikçe yaptırım ağırlaşır ve yetki belgesine kadar gider.
Hangi ihlale kaç uyarma verildiği ve uyarmaların nasıl silindiği: UETDS cezaları.
Bu yüzden asıl risk tek bir unutulan sefer değil, her gün tekrarlanan küçük eksiklerdir: yanlış yazılmış bir kimlik numarası, eklenmemiş bir yolcu, son dakikada değişen bir şoför.
Bildirim yapıldıysa bir avantajı da vardır: denetimde bildirimin yapıldığı teyit edilirse taşıttan taşıma sözleşmesi istenmez.
Bildirim nasıl yapılır?
İki yol vardır:
- Elle: sefer, araç, şoför ve yolcu bilgileri Bakanlığın sistemine tek tek girilir. Az sefer yapan bir firma için yeterli olabilir, ama her yolcu için kimlik numarası yazmak kalabalık listelerde hem zaman alır hem hataya açıktır.
- Web servis ile bir yazılım üzerinden: firma, kullandığı yazılımın sunucu adresini e-Devlet’te tanımlar ve aldığı web servis kullanıcı adı ile şifresini yazılıma girer. Bundan sonra bildirimleri yazılım gönderir; yolcu listesi çoğu yazılımda Excel’den, bazılarında bir fotoğraftan ya da PDF’ten okunur.
İkinci yolun ilk kurulumu iki adımdır ve ikisinde de sık yapılan hatalar vardır. Ayrıntıları şu rehberlerde anlattık:
- UETDS IP tanımlama: e-Devlet’te adım adım
- UETDS web servis kullanıcı adı ve şifresi: tutanak nasıl okunur?
Kurulumdan sonra her gün yapılan iş sefer bildirimidir: UETDS bildirimi nasıl yapılır?
Sık sorulanlar
- UETDS bildirimini kim yapmak zorunda, şoför mü firma mı?
- Yükümlülük yetki belgesi sahibinindir. Yönetmelik bildirimi A1, A2, B2 ve D2 yetki belgesi sahiplerine yükler; şoför bilgisi de firmanın yaptığı bildirimin içindedir.
- Havalimanı transferinde bildirim süresi farklı mı?
- Şu an hayır. 1 Ekim 2025 değişikliği havalimanından başlayan seferler için 2 saat kuralı getirdi, ama Danıştay bu hükmün yürütmesini durdurdu. Aksine bir karar verilinceye kadar havalimanı seferlerinde de süre en geç 1 saattir.
- Yolcu gelmezse ya da yolda inerse ne yapmalıyım?
- Seyahati yapamayan ya da tamamlamayan yolcunun bilgisini, durumun olduğu saatten en geç 30 dakika sonrasına kadar U-ETDS'ye iletmeniz gerekir.
- Bildirimi yaptıysam denetimde taşıma sözleşmesi gösterir miyim?
- Yönetmeliğe göre denetimde bildirimin yapıldığı teyit edilirse taşıttan taşıma sözleşmesinin ibrazı istenmez.
Kaynaklar
İlgili rehberler
- UETDS bildirimi nasıl yapılır? Sefer ve yolcu listesi adım adımUETDS sefer bildirimi adım adım: sefer, araç, şoför, yolcu listesi. Bildirim süreleri, yolcu gelmezse ne yapılır ve en sık yapılan hatalar.
- UETDS cezaları: bildirim yapılmazsa kaç uyarma verilir?UETDS bildirimi yapılmazsa kaç uyarma verilir? Sefer başına uyarmalar, 500 uyarmada durdurma, belge iptali ve uyarmaların silinmesi.
- Havalimanı transferinde UETDS bildirimi: 1 saat mi, 2 saat mi?Havalimanı transferinde UETDS bildirim süresi bugün kaç saat? 2 saat kuralı ve Danıştay kararı, gecikmeli uçuş, gelmeyen yolcu ve şoför planlaması.
- UETDS IP tanımlama: e-Devlet'te adım adımUETDS IP tanımlama e-Devlet'te nasıl yapılır? Şahıs firması ve tüzel kişi hizmetleri, hangi IP yazılır, tutanak ve bilgilerin ertesi gün aktif olması.
- UETDS web servis kullanıcı adı ve şifresi: tutanak nasıl okunur?UETDS web servis tutanağı satır satır: 999999 neden sizin kullanıcı adınız değil, gerçek bilgiler nerede, Yetki Hatası neden olur ve nasıl çözülür.
